Czas wolny, inspiracje

Wegetarianizm i weganizm dla dzieci. Tak czy nie?

Jeśli jesteś weganką lub wegetarianką, a w rodzinie pojawia się dziecko, nie raz słyszysz porady dobrych cioć i straszenie anemią albo korowodem innych przypadłości. O faktach i mitach rozmawiamy z ekspertką!

Wraz z Beaba zadajemy nurtujące was pytania dotyczące diety i gotowania. Pamiętacie nasz artykuł o mrożonkach? Wegetarianizm i weganizm dzieci to temat, który wywołuje dyskusje. I dobrze! Najlepiej, jeśli zamiast gdybać i wdawać się w dysputy z wujkiem Googlem i spółką, zasięgniemy rady u eksperta. Rzeczowo i konkretnie, jak zawsze z  Anią Radowicką. 

A kilka prostych przepisów z wykorzystaniem Beaba Babycook zaserwuje nam Marta. Będzie smacznie!

 

 

Weganizm a dzieci. Pierwsze, co się ciśnie na usta wielu rodzicom: czy to bezpieczne?

Według stanowisk Amerykańskiej Akademii Żywienia i Dietetyki, Stowarzyszenia Dietetyków Kanadyjskich i Brytyjskiego Towarzystwa Dietetycznego dieta wegańska jest bezpieczna. W Polsce w 2013 roku Instytut Żywności i Żywienia wydał oświadczenie, że dieta wegetariańska jest bezpieczna dla dzieci. Nie ma natomiast w Polsce takiego oświadczenia w przypadku diety wegańskiej. Najnowsze stanowisko (z 2017 roku) – ESPGHAN umieścił informację, że dieta wegańska może być stosowana u niemowląt, ale dzieci powinny być pod kontrolą dietetyka i lekarza.

Od kiedy można „przestawić” dziecko na wegetarianizm, czy mówimy tu już o niemowlakach?

Już w okresie rozszerzania diety, czyli po 6. miesiącu życia, ale wtedy podstawą, jak zawsze, bez względu na wegetarianizm czy weganizm, do roku jest mleko mamy lub modyfikowane.

No to pochwalę się wiedzą – witamina B12 występuje tylko w produktach mięsnych. W jakiej formie ją suplementować? 

W diecie wegańskiej i wegetariańskiej obowiązkiem jest suplementowanie witaminą B12. Zapasy witaminy B12 u mamy starczają tylko do 6. miesiąca, czasami nawet do 4. miesiąca życia dziecka, więc po tym okresie wit. B12 należy uzupełniać. Często lekarze przepisują witaminę B12 w tabletach do rozpuszczenia w mleku mamy czy mleku modyfikowanym – podajemy ją przez strzykawkę lub butelkę.

I słynne żelazo… Nasze babcie mówiły, że bez wątróbki i mięsa wpędzimy się w anemię….

To zależy od wieku dziecka. W pierwszym roku życia, kiedy rozszerzamy dietę, czyli okres od 6 miesięcy do roku, zwracamy szczególną uwagę na żelazo oraz witaminę B12. Warto wykonać badania krwi już w okresie 4 miesiąca, bo niemowlęta fizjologicznie często narażone są na anemię, mimo że nie występują u nich typowe objawy. W okresie rozszerzania diety u dzieci w przypadku wegetarianizmu oraz weganizmu wprowadzamy różnorodne kasze, płatki i wszystkie produkty będące źródłem żelaza. 

 

Kolejne hasło: pij mleko, będziesz miał zdrowe kości. Jak zastąpić wapń w diecie wegańskiej?

Wapń to nie tylko nabiał, ale również zielone warzywa, nasiona i orzechy. Oczywiście koniecznością jest, aby dzieci otrzymywały wapń w diecie w postaci napojów roślinnych, gdyż przyswajalność z warzyw jest ograniczona. Warto wybierać mleko: kokosowe, owsiane, sojowe czy migdałowe wzbogacone w wapń (nie wszystkie je mają, więc warto czytać etykiety) i bez zawartości cukru. Starajmy się nie pić zbyt często napoju ryżowego ze względu na stosowanie arsenu podczas upraw ryżu. 

 

Warzywa strączkowe są zdrowe – czy małe dziecko je strawi?

Zasada jest taka, im częściej i wcześniej podajemy warzywa strączkowe, tym układ trawienny i żołądek szybciej się przyzwyczają do takich produktów. Im dłużej rodzic czeka, tym dziecko będzie miało więcej problemów typu: wzdęcia, ból brzucha i nie będzie chciało jeść warzyw strączkowych, bo kojarzyć będą mu się z bólem i dyskomfortem. Małymi krokami podczas rozszerzania diety podawajmy warzywa strączkowe, ale nie mówię tu o dużych ilościach. 

Pochodzenie produktu: rozumiem, że przy tych dietach to kluczowe, warzywo warzywu nierówne!

Wybieramy zawsze warzywa sezonowe, świetną alternatywą są warzywa mrożone, które mają takie same wartości witamin i składników mineralnych jak świeże. Każdy producent musi przestrzegać zasad i wymogów Inspekcji Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych.

Najczęściej jest to wybór rodzica, ale są też przypadki, gdy w rodzinie spożywającej mięso, 12-latka z dnia na dzień oświadcza o przejściu na wegetarianizm czy weganizm. Czy musimy taką decyzję konsultować z pediatrą?

Przede wszystkim rodzic ma zadanie wytłumaczyć, jak wyglądałaby teraz taka dieta i że produkty pochodzenia zwierzęcego to nie tylko mięso ale też masło, jogurt czy ser żółty. Rozmawiamy z dzieckiem, bo może się okazać, że jego dieta „wegańska” nie będzie np. eliminowała nabiału, a tylko mięso. Bez względu na wszystko  rodzic musi z dzieckiem udać się do specjalistów: lekarza oraz dietetyka w celu zbilansowania indywidualnej diety na witaminy i składniki mineralne.

 

 

 

Szkoła – mówiąc dyplomatycznie: posiłki wege są rzadko różnorodne! Co dodawać do lanczówki do chrupania?

W przedszkolach i szkołach posiłki są niestety w większość źle zbilansowane. Wierzę, że to się zmieni, ale – patrząc na zapotrzebowanie pod względem makroskładników (białka, tłuszczu, węglowodanów) oraz witamin i składników mineralnych – sytuacja jest bardzo zła. Tylko nieliczne placówki mają dobry catering dla dzieci.

Warto dziecku spakować orzechy, warzywa, zrobić placki na bazie mąk pełnoziarnistych, płatków owsianych i napoju roślinnego wzbogaconego wapniem, z dodatkiem warzyw czy owoców. Powinniśmy kształtować nawyki żywieniowe i zachęcać do wspólnego gotowania i jedzenia. Diety wegetariańska i wegańska są jak najbardziej bezpieczne, pod warunkiem, że są dobrze zbilansowane i niestosowane na własną rękę. Ja jestem za!

No to teraz trzy proste przepisy wegańskie od Marty i równie szybkie i proste ich wykonanie z pomocą superbohatera kuchennego – Babycooka.

 

***

Szybki krem z pieczonych pomidorów malinowych

Składniki:

1 kg pomidorów malinowych 

2 marchewki, 1 pietruszka

oliwa

czosnek

500 ml bulionu

sól, syrop klonowy

 

Pomidory kroimy na pół, układamy na blaszce, dodajemy 5 ząbków czosnku w łupinkach i pieczemy w 190 stopniach przez ok. 45 min. 2 marchewki i pietruszkę kroimy w kostkę i podsmażamy na 2 łyżkach oliwy. Dorzucamy upieczone pomidory – koniecznie z sokiem, który puściły (pieczemy je w skórce, nie obieramy) – i czosnek bez łupinek. Zalewamy 500 ml bulionu warzywnego, przyprawiamy solą, odrobiną syropu klonowego i gotujemy 15-20 min. Na koniec blendujemy całość w Babycook, posypujemy bazylią i gotowe. Dobrze pasują tu też grzanki z chleba żytniego!

 

***

 

Lemoniada rabarbarowa, najlepsza!

Składniki:

700 g rabarbaru

5 łyżek syropu z agawy

truskawki

trawa cytrynowa

Rabarbar myjemy, kroimy i wrzucamy do garnka, zalewamy litrem wody. Dodajemy 5 łyżek syropu z agawy (można więcej), gotujemy, aż rabarbar będzie miękki. Po przestudzeniu miksujemy w Babycook, dodajemy lód, trawę cytrynową, truskawki i gotowe!

PS Idealnie sprawdza się też jako kisiel, kiedy dodamy trochę agaru.

 

 

 

***

Budyń kokosowy

Składniki:

 400 ml mleka kokosowego

2 łyżki cukru kokosowego

szklanki mleka roślinnego + 3 łyżki mąki ziemniaczanej

tabliczka gorzkiej czekolady

W małym rondelku podgrzewamy mleko kokosowe, cukier i czekoladę. W międzyczasie w szklance łączymy mąkę ziemniaczaną z mlekiem roślinnym. Kiedy mleko kokosowe zaczyna bulgotać, zdejmujemy z ognia i wlewamy mieszankę mleka i mąki, mieszając porządnie trzepaczką, aż wszystko dokładnie się połączy. Stawiamy z powrotem na ogień i gotujemy jeszcze przez chwilę. Podajemy ze śmietanką kokosową, truskawkami i opcjonalnie z syropem klonowym.

 

 

Dziękuję Ani Radowickiej za wyczerpujące odpowiedzi, a Marcie Brylińskiej, jak zwykle, za ślinotok i motywację, żeby pobiec szybko do kuchni! Beaba Babycook znajdziecie w Mamissisma lub edukatorek.pl.

 

*

rozmawiała: Kasia Karaim

zdjęcia: Marta Brylińska

 

Leave a comment 2 komentarze

  1. Hej. Moja 7 letnia corka od urodzenia jest wegetarianka. Nie je ryb, jajka sporadycznie, bo zwyczajnie nie lubi ich smaku… Badalam jej poziom zelaza i witaminy B12 we krwi kilkukrotnie. Ostatni raz 2 tygodnie temu. Poziom zelaza i b12 zawsze byl w normie, choc NIGDY nie podalam jej zadnego suplementu. Znam teorie, ale widac praktyka jej przeczy.

  2. Mój trzyletni syn jest od urodzenia weganinem. Nie jest pod opieką dietetyka, ale dla pewności i świętego spokoju wykonywałam badania na poziom d3, b12, żelaza itp. Wyniki w normie, dziecko zdrowe. Dodatkowo syn ma uczulenie na owies, więc sporo propozycji posiłków w palcówkach odpadło, ale dajemy radę. Kiedyś usiłowałam zrobić taką listę odpowiadającą na pytanie „to co on je?!”, ale tych produktów jest powyżej setki – choć i tak niektórzy klasyfikują je ogólnie jako trawę 🙂

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Reklama